T.C. Edirne Belediyesi Avrupa Birliği ve Uluslararası İlişkiler Bürosu
Anasayfa Belediye Başkanımız AB ve Uluslararası İlişkiler Bürosu Edirne Avrupa Birliği Vizeler Hakkında Projelerimiz EDEN UNESCO İlgili Linkler İletişim Bilgileri

 

Alan Yönetimi'nin Dayanakları

Selimiye Camii’nin korunması işlevinin en iyi şekilde yerine getirilebilmesi için Edirne Belediyesi tarafından oluşturulan ‘’Alan Yönetimi’’ nin yasal dayanaklarını 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, 19660 Sayılı Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarının Tespit ve Tescili Hakkında Yönetmelik ve 26006 Sayılı Alan Yönetimi İle Anıt Eser Kurulunun Kuruluş ve Görevleri İle Yönetim Alanlarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik oluşturmaktadır. Bu mevzuat hükümleri dışında Edirne Belediye Meclisi tarafından ayrıca bir Alan Yönetimi oluşturulması hakkında karar alınmamıştır.
Sözkonusu yasal mevzuat gereği, Taşınmaz Kültürel varlıkların korunması için ‘’Alan Yönetimi’’ oluşturulması zorunluluğu getirilmiştir. İç mevzuatımızdaki bu zorlayıcı hükümler dışında Selimiye Camii bilindiği üzere UNESCO Dünya Mirası Ön (Tentative) Listesi’nde bulunmaktadır. Selimiye Camii 2000 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığının başvurusu ile ön listeye alınmıştır. 2000 yılından sonra bilindiği üzere UNESCO korunması gereken Selimiye Camii gibi anıtsal varlıkların gerçek listeye alınması için ‘’Alan Yönetimlerinin’’ kurulmasını bir ön şart olarak aramaya başlamıştır. UNESCO böylece korunan varlığın, bütün yönleri ve ilgili tüm tarafların katılımıyla korunmasını ve korumanın aktif olmasını sağlamaya çalıştığı bilinmektedir.

Alan Yönetimi Birimleri

2863 Sayılı Kanında değişiklik yaparak alan yönetimi kavramını yasaya ekleyen 5226 sayılı Kanun gerek ‘’Yönetim Alanı’’ ve gerekse ‘’Yönetim Planı’’na ilişkin yönetsel hükümler de getirmektedir. Sözkonusu yönetsel hükümler ‘’Alan Yönetimi’’ birimlerinin neler olduğu ve nasıl çalıştıkları ile ilgilidir. Buna göre:

  • Yönetim alanlarında alan yönetimi kurulacaktır.

  • Yönetim alanları ile bunların bağlantı noktalarının korunması, değerlendirilmesi ve geliştirilmesi amacıyla yönetim planı taslağı hazırlanacaktır.

  • Bu taslağı kentsel sitlerde birden fazla belediyeyi ilgilendirmesi halinde büyükşehir belediyesi eşgüdümünde ilgili belediyeler, tek bir belediyenin görevi alanına girmesi halinde ilgili belediye, diğer yerlerde ise Kültür ve Turizm Bakanlığı hazırlayacak ya da hazırlattıracaktır.

  • Hazırlanan taslağın karara bağlanması ve uygulanması konusunda önerilerde bulunmak amacıyla, alanda mülkiyet hakkı bulunanlar, meslek odaları ve sivil toplum örgütleri ile üniversitelerin ilgili bölüm temsilcilerinden oluşan bir danışma kurulu kurulacaktır.

  • Eşgüdümün sağlanması amacıyla, kentsel sitlerde ilgili belediye diğer yerlerde Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca bir alan başkanı belirlenecek ve Bakanlık kendi atadığı alan başkanlarına her ay yasada belirtilen oranlarda ödeme yapacaktır.

  • Yönetim plan taslağı kapsamında hizmetine ihtiyaç duyulan idarelerin birer temsilcisi ve danışma kurulunca seçilecek iki üyenin katılımıyla eşgüdüm ve denetleme kurulu kurulacaktır. Alan başkanı, kurulun da başkanıdır. Kurul, bu taslağı inceleyip mutabakata varmak suretiyle yönetim planını altı ay içerisinde onaylamaya ve bu planın uygulanmasını denetlemeye yetkilidir.

  • Kurulun denetim görevini yerine getirebilmesi amacıyla ilgili kurum uzman personelinden ve denetim elemanlarından oluşan bir denetim birimi kurulabilecektir. Bu birim, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile üçüncü kişilerden yönetim planı ve uygulaması ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi istemeye yetkili olacaktır.

  • Kamu kurum ve kuruluşları, belediyeler ile gerçek ve tüzel kişiler, eşgüdüm ve denetleme kurulunca onaylanan yönetim planına uymak, ilgili idareler, plan kapsamındaki hizmetlere öncelik vermek ve bu amaçla bütçelerine gerekli ödenekleri ayırmak zorundadırlar.

  • Alan yönetiminin sekretarya hizmetleri yetkili idare tarafından yürütülür. Yetkili idarelerce, alan yönetimi birimlerinin çalışmalarını yürütmek üzere uygun bir yer tahsis edilir. Bu iş için yeterli sayıda personel görevlendirilir ve bütçelerinden yeterli miktarda ödenek ayrılır (26006\14).

Alan Başkanı ve Görevleri

Alan başkanı, alanla ilgili daha önceden çalışmalarda bulunmuş, alanı yeterince tanıyan, alan hakkında belirli bir vizyon geliştirebilen, kültürel ve doğal miras yönetimi ile ilgili yeni yaklaşımlar hakkında bilgi sahibi, yönetim politikaları ve uygulamaları hakkında deneyimli, üniversitelerin mimarlık, şehir ve bölge planlama, arkeoloji, sanat tarihi, kamu yönetimi, işletme ve ekonomi bölümü mezunlarından kentsel sit alanlarında kurulacak alan yönetimlerinde ilgili belediye, kentsel sit dışındaki sit alanlarında ise Bakanlıkça atanır (26006\14).
Alan başkanı aşağıdaki görevleri yürütür: (26006\14)
a) Yönetim planının yıllık hedeflerinin gerçekleşmesi için yetkili idare ile birlikte çalışma programlarını belirlemek, kaynak araştırması yapmak,
b) Yıllık bütçe tekliflerini hazırlamak,
c) Alanın sunum, tanıtım, eğitim, bakım, onarım, güvenlik ve ziyaretçilerin ihtiyaçlarına yönelik hizmet ve ekipman alımı için her türlü sözleşme, şartname taslaklarını yetkili idare ile birlikte hazırlamak,
d) Alanın doğal ve kültürel kaynaklarının yönetimi için ilgili kurum ve kişilerle işbirliğini sağlamak,
e) Denetim birimince yıllık denetim raporlarının hazırlanması ve bu raporların eşgüdüm ve denetleme kuruluna sunulması için eşgüdümü sağlamak.

Danışma Kurulunun Kuruluşu ve Görevleri

Danışma kurulu, alanda mülkiyet hakkı bulunanlar, meslek odaları temsilcileri, sivil toplum örgütleri temsilcileri, üniversitelerin ilgili bölüm temsilcilerinden, alan başkanı ve yetkili idarece tespit edilecek en az beş üyeden oluşur. Danışma kurulu kendi içinden bir başkan seçer (26006\15).
Danışma kurulu yılda en az bir kez toplanır. Yetkili idare ile eşgüdüm ve denetleme kurulu gerekli gördüğünde danışma kurulunu olağanüstü toplantıya çağırabilir. Danışma kurulu toplantıları mahallinde yapılır (26006\15).
Danışma kurulu, yönetim planı taslağını inceleyerek bu taslağın karara bağlanması ve uygulanması konusunda önerilerde bulunur (26006\15).
Danışma kurulunda görüşülen tüm hususlar ve tavsiyeler, eşgüdüm ve denetleme kuruluna iletilmek üzere tutanağa bağlanır (26006\15).

Eşgüdüm Ve Denetleme Kurulu ve Görevleri

Eşgüdüm ve denetleme kurulu, alan başkanı, danışma kurulunca kendi içinden seçilecek iki üye ile yönetim planı taslağı kapsamında hizmetine ihtiyaç duyulan idarelerin birer temsilci olmak üzere en az beş kişiden oluşur. Alan başkanı, eşgüdüm ve denetleme kurulunun da başkanıdır (26006\16).
Eşgüdüm ve denetleme kurulu yılda en az iki kere yetkili idarenin çağrısı ile toplanır. Kurul toplantısının gündemi denetleme birimi ile yetkili idare tarafından belirlenir (26006\16).
Alan başkanının talebi üzerine veya yetkili idare gerekli gördüğü takdirde kurul, olağanüstü toplantıya çağırılabilir. Kurul salt çoğunlukla toplanır ve toplantıya katılan üyelerin en az dörtte üçünün oylarıyla karar alır. Eşgüdüm ve denetleme kurulu toplantıları mahallinde yapılır (26006\16).
Eşgüdüm ve denetleme kurulu, yönetim planı taslağını inceleyerek altı ay içinde onaylar ve planın uygulanmasını denetler (26006\16).

Denetim Birimi ve Görevleri

Eşgüdüm ve denetleme kurulunun denetim görevini yerine getirebilmesi amacıyla bir denetim birimi kurulabilir (26006\17).
Denetim birimi, yönetim planlarının hazırlanması ve uygulanması sürecinde görev alan denetim elemanları ve üniversitelerin mimarlık, şehir ve bölge planlama, sanat tarihi, arkeoloji, kamu yönetimi, ekonomi ve işletme bölümlerinden mezun uzman personel arasından yetkili idarelerce görevlendirilecek en az beş üyeden oluşur (26006\17).
Denetim birimi, yönetim planlarının uygulamasını denetler. Yönetim planıyla belirlenen yönetim, koruma, sunum, tanıtım ve ziyaretçi yönetimi stratejileri doğrultusunda denetim birimince alana yönelik yapılan çalışmaların yıllık performans değerlendirmelerini yapar ve bir sonraki yılın çalışma programını hazırlayarak eşgüdüm ve denetleme kuruluna suna (26006\17).
Denetim birimi, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile üçüncü kişilerden yönetim planı ve uygulaması ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi istemeye yetkilidi (26006\17).

Selimiye Camii Alan Yönetimi Birimleri

Alan Başkanı: Namık Kemal Döleneken 27.04.2009 tarihinde Edirne Belediye Başkanı Hamdi Sedefçi tarafından alan başkanı olarak atanmıştır (Edirne Belediyesi, 2009: 3)
Alan Yönetimi Danışmanı: 09.01.2008 tarihinde Belediyemizce yapılan toplantı neticesinde Trakya Üniversitesi Rektörlüğü’nün Belediyemize bildirdiği isimler arasından, Trakya Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Restorasyon Ana Bilim Dalı Başkanı, ICOMOS TÜRKİYE 1993-1999 Başkanı ve ICCROM Onursal Üyesi Prof. Dr. Nevzat İlhan, Selimiye Camii’ni UNESCO Dünya Miras Listesine Alınması ve Alan Yönetimi Oluşturulması Çalışmalarında bilimsel ve teknik danışman olarak belirlenmiştir. İlhan ile Mart 2009’da Danışmanlık Hizmet Alımı Sözleşmesi yapılmıştır. (Edirne Belediyesi, 2009: 3)
Tablo: Edirne Selimiye Camii ve Külliyesi Alan Yönetimi Kurulları


ALAN BAŞKANI:

Namık Kemal DÖLENEKEN

DANIŞMA KURULU

T.Ü. Rektör Yardımcısı Prof. Dr. -Timur KIRGIZ

Vakıflar Bölge Müdürü- Hüseyin ÖZER

İl Kültür Turizm Md.-İrfan ÖZCAN

Edirne Ticaret Odası Temsilcisi-Ahmet TUNÇ

Mimarlar Odası Tems. -Hasan TURHAN

Trakya Üniv. Temsilcisi- Sennur AKANSEL

Trakya Üniv. Temsilcisi -Ahmet YARAŞ

Trakya Üniv. Temsilcisi -Mahmut GÜLER

Yrd. Doç. Ratip KAZANCIGİL Araştr.-Yazar

Tayyip YILMAZ-Ressam-Fotoğraf Sanatçısı

Ayhan TUNCA- Araştırmacı-Yazar-Gazeteci

EŞGÜDÜM-DENETLEME KURULU

Alan Başkanı: Namık Kemal DÖLENEKEN

İl Kültür Turizm Md.-İrfan ÖZCAN

İl Müftüsü-Ömer TAŞCIOĞLU

Trakya Üniv. Temsilcisi- Sennur AKANSEL

Vakıflar Bölg. Md.lüğü Tems. Utku SUNA

Edirne Esnaf ve San. Oda. Birliği Tems. Özay GÜNGÖREN

Edirne Beled. Tems. Mesude ŞENOL

Kaynak: Edirne Belediyesi, Selimiye Camii ve Külliyesi Alan Yönetimi Çalışmaları Ara Rapor, 13.07.2009
Kurullar: 2008 yılında ve 2009 yılı başlarında gerek halkı bilgilendirme amaçlı yapılan toplantılar gerekse de bilimsel çalışmalar esnasında Belediyemizin bilgi ve birikimlerine başvurduğu Trakya Üniversitesi Öğretim Üyeleri ile 26006 sayılı Yönetmelik gereği üyeleri Alan’da idari yetki ve sorumluluğu bulunan kurum ve kuruluşların temsilcilerinden seçilen ‘’Danışma’’ ve ‘’Eşgüdüm ve Denetleme’’ kurulları teşkil edilmiş ve kurullar 07.07.2009 tarihinde Belediye Encümeni kararı ile resmiyet kazanmıştır. (Tablo-2) (Edirne Belediyesi, 2009: 3)
Alan Yönetimi ve Yönetim Taslak Planı Hazırlama Ekibi: Alan Yönetimi çalışmalarının sürdürülmesi ve 26006 Sayılı Yönetmelik Gereği hazırlanması gereken Yönetim Planı’nın taslağının hazırlanması için belediye bünyesinde oluşturulan ekip aşağıdaki gibidir.


Bilimsel-Teknik Danışman:                   Prof. Dr. Nevzat İLHAN
Doktorant Sanat Tarihi Uzmanı            Işılay YILDIRIM
M.A.Kamu Yönetimi Uzmanı                  Yaşagül EKİNCİ
Tarihçi                                                   Özlem UÇAR
Harita Teknikeri                                    Berk ÇAKIR
Bilgisayar Tek. ve Prog. Teknikeri       Altay MOCAN

 

© Bu sayfa, Edirne Belediyesi Avrupa Birliği ve Uluslararası İlişkiler Bürosu tarafından hazırlanmıştır.

2008